Boekbespreking: Weten wat werkt. Passend evaluatieonderzoek in het sociale domein.


De sociale sector bestrijkt een groot gebied van het dagelijkse leven van burgers, en de interventies in dat domein evalueren is een grote klus. Dit boek gaat na welke vormen van onderzoek geschikt zijn om werkzame mechanismen en effecten van sociale interventies op te sporen.

Hoofdstuk 1 beschrijft wat evaluatieonderzoek is en huidige discussies rond evaluatieonderzoek. Daarna worden 8 evaluatiemethodieken in 8 goed leesbare hoofdstukken beschreven: Zelfevaluatie, Effectenarena, Case-study, Zorgethisch evalueren, Monitoring, Theory of change, Realistisch evalueren, Pragmatische Randomized Controlled Trial.

Alle beschreven methodieken hebben hetzelfde doel voor ogen: hoe kunnen wij de praktijk van het evaluatieonderzoek, vooral in de sociale sector, verbeteren?, aldus P.G Swanborn, emeritus-hoogleraar methoden van sociaal-wetenschappelijk onderzoek in het voorwoord.

Het slothoofdstuk biedt een helder samenvattend schema van de 8 methodieken, en vat de geleerde lessen samen in 10 aanbevelingen.

  • Maak onderscheid tussen korte- en lange termijn effecten. Duurzame effecten van interventies treden pas na lange tijd op.
  • Houd rekening met onvoorziene effecten. Niet alleen aandacht voor doelstellingen van opdrachtgevers, maar voor alle feitelijke effecten van een interventie (‘goal free evaluation’)
  • Onderzoek interventies én professionals. Het interventie-effect is mede afhankelijk van relatievaardigheden van de hulpverlener, effecten van dezelfde interventies kunnen bij verschillende professionals anders uitpakken.
  • Betrek belanghebbenden bij de evaluatie. Door betrokkenen met direct belang bij de interventie mee te laten denken en praten over de interventie wordt de kwaliteit van de evaluatie versterkt en krijgt uitvoering van de interventie zelf een kwaliteitsimpuls.
  • Houd rekening met de weerbarstige praktijk van beleid en politiek. Evaluatieonderzoek gaat vaak gepaard met politieke belangen, onderlinge strijd en strategisch handelen. Aanpassen van conclusies is wetenschappelijk en maatschappelijk uitermate onwenselijk. Het is een kunst en kracht om als onderzoeker niet te veel in de logica van de beleidsarena gezogen te worden.

De redacteuren eindigen met een pleidooi voor passend onderzoek: onderzoek dat past bij de stand van zaken van de onderzochte praktijk of discipline, waarbij onderzoekers aansluiting zoeken bij kennisbehoeften uit de praktijk, en zonodig dominante paradigma’s en normatieve uitgangspunten van praktijken ter discussie stellen. Een leesbaar, doorwrocht en overzichtelijk boek voor die loopbaanprofessionals die geïnteresseerd zijn om zelf aan de slag te gaan met praktijkgericht onderzoek en mee te bouwen aan een kennis fundament voor de sociale sector.

Daniëlle Aldershoff, interim management, beleidsadvies, loopbaanbegeleiding

Weten wat werkt
Passend evaluatieonderzoek in het sociale domein
SWP, 2013. Jurriaan Omlo, Martijn Bool, Peter Rensen (red.). ISBN 978 90 8850 419 8.
Zie www.loopbaan-visie.nl  (augustus 2014; 4e boekbespreking, dus even scrollen naar beneden)

Ga naar Over Daniëlle Aldershoff
Ga naar Referenties

Meer weten? Neem contact op

Secured By miniOrange